Çocukta Saldırganlık 2

Bir önceki yazıda  çocukta saldırganlık ve nedenleri üzerinde durmuştuk. Bu hafta çocuklara bu konuda nasıl yardımcı olabiliriz konusu üstünde duracağız demiştik. Ve başlıyoruz.

Deneyimsel Oyun Terapisi’nin yaratıcısı Byron Norton bir seminerinde çocuğun üç ebeveyninin olduğundan ve bunları hayat boyu taşıdığından bahsetmişti.

Bunlar ; Çocuğun annesi, babası ve anne-baba arasındaki ilişki.

Anne-baba arasındaki ilişki de çocuğa ebeveynlikle ilgili bilgi verir ve gözlem imkanı yaratır çünkü.

O yüzden  saldırganlık söz konusu olduğunda geçen yazıdaki nedenlerden sonra öncelikle bakmamız gereken yer ebeveynlerin birbirleriyle olan ilişkisi/etkileşimi ve çocuğun bu durumu nasıl algıladığıdır.

Sonrasında ise çocuğun ebeveyniyle, çevresiyle, kendisiyle olan ilişkisidir.

Bize bu konuda yardımcı olacak sorular ise;

Bu davranışları tetikleyen şey ne olabilir ?

Bu davranışlarıyla çocuğum bana nasıl bir mesaj vermek istiyor olabilir?

Saldırganca davranmadan önce ne hissediyor ?

Saldırganca davranmadan önce ne yapıyor ?

Saldırganca davrandıktan sonra ne yapıyor ?

Öfkelenmesinin altında yatan duygu/ihtiyaç nedir ?

Ve aslında gerçekte/şu anda çocuğun ihtiyacı olan şey nedir ve ona bu konuda nasıl yardım edebilirim ? gibi sorular da çocuğun davranışlarını anlamada bize oldukça yardımcı olacaktır.

Çocuklarda bir davranışın nedenini bulduğumuzda o davranışı ortadan kaldırmak için en uygun yolu bulmuşuz demektir. O yüzden çözüm yolu olarak ilk başta nedenler/ihtiyaçlar üzerinde durabilirsek çocuğa daha fazla yardımcı olabiliriz.

Bazen davranış düzeltmekle uğraşırız. Bazen değil aslında genellikle böyle yaparız çünkü biz de böyle eğitilmişizdir. Davranış düzeltmeye çalışmak, bunu ödül,ceza,tehdit,korku, fiziksel veya duygusal şiddet vb. şeylerle yapmaya çalışmak çocuktaki olumsuz davranışı bir süre azaltabilir ama çocuğu anlamamızı ve çocuğun bize yolladığı mesajı/sinyali algılamamızı engeller. O yüzden çocukluktaki temel ihtiyaçları hatırda tutmakta her zaman fayda var.

Çocuklar saldırgan davranışlarıyla baş etmeyi ve onları uysallaştırmayı bilemezler. Bizim onlara bu konuda rehberlik etmemiz gerekir. Duygusal rehberlik o yüzden oldukça önemlidir. Önceki yazılarda bunu nasıl yapacağımızdan bahsetmiştim.

Yardımcı olmak konusunda birkaç önerim daha olacak.

Örneğin ; Çok fazla öfkelenmiş ve konuşmaya kapalı olan bir çocuğa nefes tekniği dediğimiz nefesini kontrol etme yöntemini öğretebiliriz. Nefes al-ver, Nefes al-ver..gibi bunu üç-dört defa çocukla birlikte yaptığımız da çocuğun nefesi normale döner ve konuyla ilgili konuşabilir hale gelebilir.

Bedeninde neler olduğundan bahsedebilirsiniz örneğin ; sen öfkelendiğinde içinde bir alev topu oluştu ve bağırmaya başladın.. sence bu alev topunu nasıl söndürebiliriz gibi cümleler etkili olacaktır. (Alev topu da çizdirebilirsiniz)

Mandala etkinlikleri çocukları rahatlamak açısından oldukça faydalıdır. Çocukların sessizliğe/gürültüsüz ortama her zaman ihtiyacı vardır çünkü. Müzik ile birlikte yapılması da katkı sağlayabilir.

Yaratıcı sanat faaliyetleri çocuklar için oldukça eğlencelidir. Duvar boyamak, artık malzemelerden oyuncak yapmak ve onları boyamak gibi.

Serbest oyun zamanları çocuğa bu gibi durumlarda oldukça yardımcı olur. Çocuğun kendisinin kurguladığı, ebeveynin oyuna katıldığı ve çocuğun istediği ve yönlendirdiği şekilde oynanan oyunlar, çocuğun gün içerisinde başa çıkamadığı durumlarda oyun içerisinde başa çıkmasına ve kendini rahatlatmasına fazlasıyla yardımcı olur.

İlgi zamanları dediğim çocuk-ebeveyn ilişkindeki bağları kuvvetlendiren zamanlar. Bu zamanlarda ebeveynle çocuk, çocuğun seçtiği bir etkinlik yaparlar. Ve bunu haftalık rutinlerinde tekrar ederler.

Resim çizdirmek de en etkili yöntemlerden biridir. Çocuğa içinde bir öfke canavarı olduğunu ve bunu çizmesini isteyebilirsiniz. Sonrasında bu öfke canavarını nasıl yenebilirsin gibi sorularla devam edebilirsiniz.

Bugün seni en çok mutlu eden ve üzen şeyi çizer misin gibi faaliyetler de etkilidir.

Drama da çocukların kendilerini ifade etmeleri ve ihtiyaçlarını dile getirmeleri konusunda onlara yardımcı olur.

Çocuk için rahatlatıcı faaliyetleri onun haftalık rutininde bir yerlere eklerseniz hem çocuk için hem de sizin için faydalı olacaktır.

Her çocuğun dili farklıdır ve çocukların dilini duymak için kendi çocukluğumuza kulak vermemiz gerekebilir.

Son olarak her gün en az 5 defa bir çocuğa sarılmak insana en iyi gelen şeylerden biriymiş.

Bir sonraki yazıda görüşmek üzere.

Sevgiyle kalın.

Psikolojik Danışman
Cengiz Avcı

Sorularınız

psikoloji@patikapsikoloji.com
Semerciler Mahallesi, Milli Egemenlik Cd. No:61 D:Kat:1 Daire:3, 54100
Adapazarı/Sakarya

Sakarya Psikolog | Patika Psikoloji © 2018 İçeriklerin kopyalanması ve kullanılması yasaktır.